Witbalans wat is dat?

Witbalans wat is dat?

Kent u dat? Die vreemde blauwe of gele gloed in de foto die u heeft genomen. Alles leek zo mooi en het was het perfecte moment. Om die gele of blauwe kleurzweem te voorkomen moet u de juiste witbalans kiezen.

U bent met fotograferen afhankelijk van een lichtbron. Elke lichtbron heeft een andere kleurtemperatuur. De kleurtemperaturen worden aangegeven met een getal met een Kelvin waarde. Het daglicht heeft een bijvoorbeeld een kleurtemperatuur van 5000 – 5500 ˚k.

kleurtemp3

Voorkeursinstelling:
Wanneer u geen grijskaart of ander hulpmiddel hebt om de witbalans handmatig in te stellen kunt u gebruik maken van de voorkeursinstellingen op de camera. Deze werken doorgaans prima en zullen geen grote problemen veroorzaken. Denk er aan dat deze voorkeursinstellingen een indicatie zijn en dus niet een exacte weergave van de kleuren geeft.

voorkeuzen_witbalans

Welke witbalans bij welke lichtbron?

Automatisch witbalans:
Wanneer u niet helemaal zeker bent van de situatie waarin u bent is dit een goede keuze. Als u fotografeert in RAW kunt u hier bewust voor kiezen omdat u later de witbalans aan kan passen zoals u dat wilt.

Flitslicht:
Is er een flitser op de camera aangesloten dan is het zeker aan te raden voor deze voorkeursinstelling te kiezen. Het flitslicht is doorgaans wat koud van kleur en de voorkeursinstelling kan dit voor u compenseren. Zelf corrigeer ik het handmatig soms ook nog aan in mijn bewerkings programma.

Schaduw:
Schaduw is doet doorgaans wat koud aan het is een beetje blauwig van kleur. Dit kunt u corrigeren door de witbalansvoorkeur op schaduw te zetten zodat de koele kleuren wat warmer aan doen.

Lamplicht / gloeilamp:
Heeft u wel eens gemerkt dat uw foto’s een gele/oranje kleur hebben als u thuis een foto hebt gemaakt terwijl de lampen aan staan? Wanneer u dit wilt voorkomen zet dan de witbalans voorkeursinstelling op het lampje. Zo haalt u de gele gloed weg en zijn de kleuren in op de foto neutraal.

Daglicht:
Overdag doet deze instelling het eigenlijk niet zo slecht. Let wel op dat het over een zonnige dag gaat. Met deze instelling is er nog steeds ruimte voor een beetje van de warme kleur die de zon geeft. Let er op dat dit dus niet geldt wanneer de zon onder gaat.

Halogeen en TL:
Deze fluorescerende lichtbronnen komen meestal voor in kantoren, ziekenhuizen en dergelijke. Het is relatief koud licht wat door deze instelling iets warmer lijkt.

Bewolkt:
Misschien denkt u dat u op een bewolkte dag niet mooie foto’s zou kunnen maken maar het tegendeel is waar. Zie de wolken als 1 hele grote softbox die alle scherpe schaduwen laat verdwijnen en een gelijke kleurtemperatuur geeft. Zet op een bewolkte dag dus zeker deze voorkeursinstelling aan want de kleuren zullen levendiger worden dan met bijvoorbeeld de automatische stand.

Handmatig:
Deze instelling wordt gebruikt wanneer men met een grijskaart of ander hulpmiddel aan de slag gaat om de witbalans te bepalen.

Kleurtemperatuur:
U kunt ook kiezen voor deze optie waarbij u zelf de kleurtemperatuur bepaald en dus invloed wilt hebben op de foto. Zo kunt u de foto’s die u maakt iets warmer maken.

RAW en Witbalans
Wanneer u met RAW bestanden aan de slag gaat kunt u achteraf de witbalans corrigeren maar handiger is natuurlijk om dit te doen als u de foto maakt. Wanneer u de witbalans heel nauwkeurig wilt benaderen kunt u een grijskaart gebruiken.

De grijze brij:
De fabrikant heeft de camera als standaard instelling meegeven dat hij altijd 18% grijs meet. Dit gaat over het gereflecteerde licht dat op de sensor van de camera valt.

Wat betekend dit voor nu? Stel, u maakt een foto van een wit object. Dit object zal nooit wit worden op de foto maar 18% grijs omdat de camera zo staat ingesteld door de fabrikant. Bij zwart geldt dit ook. Een zwart object wordt ook 18% grijs. Een grauwe grijze boel dus en de foto’s zien er niet erg sprankelend uit.

Nauwkeurig instellen
Met een grijskaart kunt u de witbalans nauwkeurig instellen om wit, wit te laten zijn en zwart ook werkelijk zwart. Wat is nou eigenlijk een grijskaart. De naam zegt het eigenlijk al het is een grijze kaart. De kaart kan van karton zijn of plastic en er zijn zelfs opvouwbare schermpjes te koop maar allemaal zijn ze 18 % grijs.

Het instellen kan op 2 manieren. Bij Canon is dit een rondje met twee driehoekjes eronder. Nikon gebruikt PRE. Als u hier op klikt kunt u een  foto van een grijskaart maken. De foto wordt niet op je kaartje opgeslagen maar gebruikt als witbalans keuze.

Manier 2 is dat u voor handmatig instellen kiest. Een foto maakt van de grijskaart. Vervolgens wijst u de gemaakte foto van de grijskaart aan als voorbeeld foto.

Let op: Bij beide is het belangrijk dat u de kaart beeldvullend in beeld neemt en fotografeert. De foto hoeft niet scherp te zijn, het gaat echt alleen om de kleur grijs. Nu zal wit, wit zijn en zwart, zwart. Werk je in RAW dan kan je achteraf ook je witbalans aanpassen.

Lekker eigenwijs:
Natuurlijk hoeft u niet altijd voor de juiste witbalans te kiezen en kunt u uit creatieve oogpunten juist kiezen voor een andere witbalans voorkeursinstelling, zolang het maar bewust is. Experimenteren is een groot goed.

Ontwikkel u zelf als fotograaf en leer meer over witbalans, ISO, sluitertijden?

Kom naar de basiscursus of de vervolgcursus.

 

Basiscursus     Vervolgcursus